മാനസിക രോഗത്തെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കാതിരിക്കുന്നത് ധൈര്യമല്ല. അത് സംസ്കാരത്തിന്റെ വേഷത്തിലുള്ള മെല്ലെയുള്ള, മര്യാദയുള്ള അക്രമമാണ് — തലമുറകളായി തുടരുന്നത്.
ഇന്ത്യ ഒരു അത്ഭുത നിശ്ശബ്ദത്തെ ആരാധിക്കുന്നു. തന്റെ വിഷാദത്തെക്കുറിച്ച് ഒരിക്കലും സംസാരിക്കാത്ത അച്ഛനെ നമ്മൾ പ്രശംസിക്കുന്നു, അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിശ്ശബ്ദം തന്നെയാണ് മരുന്ന് എന്ന്. മൂന്ന് മണിക്കൂറുള്ള ഉറക്കത്തിൽ വീടുനടത്തുന്ന അമ്മയെ "ധൈര്യമുള്ള സ്ത്രീ" എന്ന് നമ്മൾ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു. പരീക്ഷയ്ക്ക് ശേഷം തകർന്നു കിടക്കുന്ന വിദ്യാർത്ഥിയെ, അയാൾ എന്നെന്നേക്കും തകർന്നു കിടക്കുന്ന വരെ "ത്യാഗം" എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു.
നിശ്ശബ്ദത്തെ ശക്തിയെന്ന് തെറ്റിദ്ധരിക്കുന്നത് ഒന്നും സുഖപ്പെടുത്തുന്നില്ല. അത് രോഗിയെ നിശ്ശബ്ദനാക്കുന്നു, നിശ്ശബ്ദനായ രോഗി പുറത്തുനിന്ന് ആരോഗ്യവാനാണെന്ന് തോന്നിക്കുന്നു. നൂറ്റാണ്ടുകളായി രാജ്യം സ്വന്തത്തോട് തന്നെ കളിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഈ കളി.
മിക്ക മലയാള കുടുംബങ്ങളും മാനസികരോഗത്തെ അതേപടി കാണുന്നു, ഒരുകാലത്ത് ക്ഷയരോഗത്തെ കണ്ടതുപോലെ. നാണം. മറയ്ക്കേണ്ടത്. "അവർക്ക്" ഉള്ളത്, നമുക്കില്ല — പ്രത്യേകിച്ച് കൊച്ചിയിലെ KEAM കോച്ചിങ്ങിൽ ഇരിക്കുന്ന മകന് ഇല്ല, അടുത്ത മാസം വിവാഹം നിശ്ചയിച്ച മകള്ക്ക് ഇല്ല. തിരുവനന്തപുരത്തെ സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥന്റെ ഭാര്യയ്ക്ക് ഇല്ല. കോഴിക്കോട്ടെ അധ്യാപകന്റെ മകന് ഇല്ല. കണ്ണൂരിലെ തറവാട്ടുകാരന് ഇല്ല. ദുബായിൽ ജോലി ചെയ്യുന്ന ചേട്ടന്റെ മകള്ക്ക് ഇല്ല. അവർക്ക് ഉള്ളത്, നമുക്ക് ഇല്ല.
ഒരു മനുഷ്യന്റെ മാനസിക വേദനയെ നാണമായി പഠിപ്പിക്കുന്ന ആദ്യ ഇടം കുടുംബമാണ്, സഹായത്തിനായി ഓടിയെത്താവുന്ന അവസാന ഇടവും അതുതന്നെ.[1] NIMHANS ന്റെ ദേശീയ മാനസികാരോഗ്യ സർവേ കണ്ടെത്തിയത്, ഇന്ത്യയിൽ തിരിച്ചറിയാവുന്ന മാനസിക അവസ്ഥകളുള്ള 80% ത്തിലധികം ആളുകൾക്ക് ഒരു ചികിത്സയും ലഭിക്കുന്നില്ല എന്നാണ്. ചികിത്സ ലഭ്യമല്ല എന്നതുകൊണ്ടല്ല — കുടുംബങ്ങൾ നോക്കാത്തതുകൊണ്ട്.
നിശ്ശബ്ദനായ മലയാളി സന്തോഷവാനല്ല. നിശ്ശബ്ദനായ മലയാളിക്ക് താൻ അസുഖമാണെന്ന് ഉച്ചത്തിൽ പറയാനുള്ള അനുവാദം പോലും ഇല്ല.
ഈ ലേഖനത്തിൽ നിന്ന്
ഒരു മലയാള കുടുംബം ഒടുവിൽ എന്തോ തെറ്റാണെന്ന് സമ്മതിച്ചാലും, പോകാനുള്ള സ്ഥലമുണ്ടാകില്ല. ഇന്ത്യയിൽ ഓരോ 100,000 പേർക്കും ഏകദേശം 0.75 മാനസികാരോഗ വിദഗ്ദൻമാർ ഉണ്ട്.[2] ലോകാരോഗ്യ സംഘടനയുടെ ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ ശുപാർശ മൂന്നാണ്. ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആത്മഹത്യാ നിരക്കുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ — സിക്കിം, തമിഴ്നാട്, ഛത്തീസ്ഗഢ് — വിദഗ്ദൻമാർ ഏറ്റവും കുറവ്. കേരളത്തിൽ NIMHANS പോലെ ഒരു കേന്ദ്ര സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനമില്ല; എന്നാൽ സർക്കാർ മെഡിക്കൽ കോളേജ് നെറ്റ്വർക്ക് തിരുവനന്തപുരം, കോഴിക്കോട്, തൃശ്ശൂർ എന്നിവിടങ്ങളിൽ മാനസികാരോഗ വിഭാഗങ്ങളും, തിരുവനന്തപുരം മെഡിക്കൽ കോളേജിലെ സൈക്യാട്രി വിഭാഗവും കേരളത്തിന്റെ ഡീ ഫാക്ടോ ഫ്ലാഗ്ഷിപ്പ് റഫറൽ ശൃംഖലയാണ്. കാസർഗോഡിലെ ഒരു താലൂക്കിലോ പത്തനംതിട്ടിലെ ഒരു ബ്ലോക്കിലോ, ഒരു സൈക്യാട്രിസ്റ്റ് ഉണ്ടാകാം, അയാൾ മാസത്തിൽ രണ്ട് ദിവസം മാത്രം പ്രാക്ടീസ് ചെയ്യും. കേരളത്തിന്റെ മാനസികാരോഗ്യ ചരിത്രം രാജ്യത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരത്തിലുള്ള ആത്മഹത്യാ നിരക്കുകളിൽ ഒന്നാണ് എന്ന വസ്തുതയിൽ നിന്ന് തുടങ്ങുന്നു — കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെട്ട റിപ്പോർട്ടിങ്, കൂടുതൽ തുറന്ന സംസാരം എന്നിവയാൽ, കഴിഞ്ഞ ദശകത്തിൽ കുറച്ചെങ്കിലും കുറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.
ഭൂപടം തന്നെയാണ് ആദ്യ രോഗനിർണയം. സഹായം മറ്റൊരു നഗരത്തിലാണെങ്കിൽ, ആ സഹായം നിലവിലില്ല. രണ്ടാമത്തെ രോഗനിർണയം പണമാണ്. ടിയർ-1 നഗരത്തിൽ ഒരു സ്വകാര്യ മനോവൈദ്യ കൺസൾട്ടേഷൻ ₹1,500 മുതൽ ₹4,000 വരെ. ഒരു പൂർണ്ണ ബിഹേവിയറൽ തെറാപ്പി (CBT) കോഴ്സ് പല കുടുംബങ്ങളുടെയും ഒരു മാസത്തെ വരുമാനത്തേക്കാൾ കൂടുതലാണ്. ജില്ലാ ആശുപത്രിയിൽ സൈക്യാട്രിസ്റ്റ് ഉണ്ടെങ്കിൽ, ആഴ്ചയിൽ രണ്ട് ദിവസം OPD മാത്രം. കേരള സർക്കാരിന്റെ കാരുണ്യ ആരോഗ്യ സുരക്ഷ പദ്ധതി (KAASP) മാനസികാരോഗ്യ സേവനകൾ ഉൾപ്പെടുത്തുന്നു എന്ന് പറയുന്നു — കേരളത്തിന്റെ ശക്തമായ പ്രാഥമികാരോഗ്യ ശൃംഖല ഉണ്ടായിട്ടും, മാനസികാരോഗ്യ സേവനകളുടെ കവറേജ് ഇപ്പോഴും തരംഗമായി തന്നെ തുടരുന്നു.
ഇന്ത്യയിൽ 15 മുതൽ 29 വയസ്സുള്ള യുവജനങ്ങളുടെ മരണത്തിന്റെ ഒന്നാമത്തെ കാരണം ആത്മഹത്യയാണ്.[3] ഈ ഒരൊറ്റ കണക്ക് രാജ്യത്തിന്റെ യുവജനങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ചിന്താ രീതി തന്നെ മാറ്റണം. റോഡപകടങ്ങളല്ല. കാൻസർ അല്ല. ആ മുറിയിൽ, ഒറ്റയ്ക്ക്, ആ നിശ്ശബ്ദം.
2022 ൽ രണ്ടര ലക്ഷത്തിലധികം ഇന്ത്യക്കാർ ആത്മഹത്യ ചെയ്തു. അവരിൽ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം വിദ്യാർത്ഥികളാണ്. ഫോൺ ഏറ്റവും കൂടുതലുള്ള, ചികിത്സ ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ ലഭ്യതയുള്ള, അവരുടെ മുഴുവൻ ജീവിതവും നിർണ്ണയിക്കുന്ന ഒരു പരീക്ഷയിൽ വിജയിക്കാനുള്ള ഏറ്റവും കൂടിയ സമ്മർദ്ദമുള്ള പ്രായഗ്രൂപ്പ്. കൊച്ചിയിലെ KEAM, കോഴിക്കോട്ടെ മെഡിക്കൽ എൻട്രൻസ്, തിരുവനന്തപുരത്തെ എൻജിനീയറിങ് കോച്ചിങ് സെൻററുകൾ; ഓരോ വർഷവും പതിനായിരക്കണക്കിന് കേരള കുട്ടികൾ ഈ ഇടനാളങ്ങളിൽ 16 മണിക്കൂർ ചെലവഴിക്കുന്നു.
നമ്മൾ നഷ്ടപ്പെടുത്തുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന വിദ്യാർത്ഥികൾ ദുർബലരല്ല. അവർ ഏറ്റവും കൂടുതൽ സമയം ഒറ്റയ്ക്ക് ഭാരം വഹിച്ചവരാണ് — ആ ഭാരം എത്ര ഭാരമുള്ളതാണെന്ന് ചോദിക്കാൻ ഒരു മുതിർന്ന മനുഷ്യൻ പോലും വന്നിട്ടില്ല.
രാജ്യത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച വിദ്യാർത്ഥികളെയാണ് നമ്മൾ നഷ്ടപ്പെടുത്തുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. വൈറസ് കൊണ്ടല്ല. യുദ്ധം കൊണ്ടല്ല. ഒരു മാർക്ക് ഷീറ്റിലെ ഒരു സംഖ്യ കൊണ്ട് — അത് അവരുടെ ജീവിതത്തെ ഒരിക്കലും നിർണ്ണയിക്കേണ്ടതായിരുന്നു.
ഈ ലേഖനത്തിൽ നിന്ന്
ഇന്ത്യ മാനസികാരോഗ്യ പ്രശ്നമുള്ള ഒരു രാജ്യമല്ല. സംസ്കാര പ്രശ്നത്തിന്റെ വേഷം ധരിച്ച ഒരു പൊതുജനാരോഗ്യ പ്രശ്നമുള്ള രാജ്യമാണ് ഇത്. ഈ കണക്കുകൾ അഭിപ്രായങ്ങളല്ല — NCRB യുടെ ശവങ്ങളുടെ കണക്കാണ്. കേരളം ചരിത്രപരമായി രാജ്യത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള ആത്മഹത്യാ നിരക്കുകളിൽ ഒന്നാണ്; 2018 ലെ പ്രളയം അതിന്റെ പൊതുമനസ്സിനെ തുറന്നതായി ചില പഠനങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
മാനസികരോഗത്തെ പ്രമേഹം അല്ലെങ്കിൽ ഉയർന്ന രക്തസമ്മർദ്ദം പോലെ ഒരു വൈദ്യപരമായ അവസ്ഥയായി പരിഗണിക്കുക എന്നത് നമ്മുടെ പക്കലുള്ള ഏറ്റവും വിലകുറഞ്ഞതും, ഏറ്റവും വേഗമുള്ളതും, ഏറ്റവും വ്യക്തവുമായ ഇടപെടലാണ്. നമ്മൾ അത് ഉദ്ദേശപൂർവ്വം ഒഴിവാക്കുന്നു. കാര്യശക്തി വളർത്താനുള്ള ചെലവ് യഥാർത്ഥമാണ്. അത് വളർത്താത്തതിന്റെ വില പ്രതിവർഷം 2,50,000 മരിച്ച ഇന്ത്യക്കാരാണ് — അടുത്ത പത്ത് വർഷം ഇതിലും മോശമാകും.
നൂറ്റാണ്ടുകളായി നാം നീട്ടിവെച്ച ആ സംഭാഷണം ഇപ്പോൾ നടത്തേണ്ടി വരും — അല്ലെങ്കിൽ പത്രത്തിൽ പേരുകൾ വായിക്കുന്നത് തുടരേണ്ടി വരും. ഒന്ന് തിരഞ്ഞെടുക്കണം.
മുന്നിലെ ചോദ്യം